N
| na piechotę | piechty | Jedziesz na kole abo idziesz piechty? Pojedziesz na rowerze czy pójdziesz piechotą? |
| na zdrowie (toast) | pyrsk | No to pyrsk! Więc na zdrowie! |
| naczynie na mleko | szkopek | Dejcie mi szkopek, bo ida po mlyko. Podajcie mi naczynie, bo idę po mleko. |
| nadsztygar | obersztajger | Dobrze, że żeś jes, bo obersztajger już ryczoł. Dobrze, że jesteś, bo nadsztygar już krzyczał. |
| nagle | łoroz | Jechali my bankom a tu łoroz kontrola. Jechaliśmy tramwajem a tu nagle kontrola. |
| najpierw | nojprzód | Najprzód robota, potym szpasy. Najpierw praca, żarty później. |
| nakrętka | muterka | A kaj mosz muterka? A gdzie podziałeś nakrętkę? |
| nakrochmalić | wyszkrobić | Możecie wyszkrobić ta płachta. Może pani nakrochmalić to prześcieradło. |
| nakrzyczeć (na kogoś) | nazdać | Jak przidzie do dom to mu nazdom. Kiedy wróci do domu, nakrzyczę na niego. |
| nalepka | abcybilder | Wejrzi sie na abcyninder. Spójrz na nalepkę. |
| nałapać | nachytać | Jak fto chce chytać ryby najprzód musi nachytać chroboków. Jeżeli ktoś chce łowić ryby musi najpierw nałapać robaków. |
| napój musujący, oranżada, woda mineralna | brauza | Cołki dziyń boło tak gorko, co żech wypioł kista brauzy. Przez cały dzień było tak gorąco, że wypiłem skrzynkę wody mineralnej. |
| naprawdę | naprowdy | Co to godosz, naprowdy? Cóż ty opowiadasz, naprawdę? |
| narożnik budynku, kąt w pomieszczeniu | eka | Sam mosz siedym metrów: łod eki do eki. Tutaj jest siedem metrów od narożnika do narożnika. |
| narzeczona | lipsta | Zaroski przidzie moja lipsta. Zaraz przyjdzie moja narzeczona. |
| narzeczony | szac | Mosz tela lot, że byś już musiała mieć szaca. Masz tyle lat, że powinnaś mieć już narzeczonego. |
| nasyp kolejowy | beszong | Na beszongu rosła trowa. Na kolejowym nasypie rosła trawa. |
| nasypać | nasuć | Suj te wągle ze kołkastli. Nasyp węgla z węglarki. |
| nauczyciel | rechtor | Rechtor mioł cołki dziyń utropa. Nauczyciel martwił się cały dzień. |
| nerwowość przed podróżą | rajzyfiber | Juzaś mom rajzyfiber. Znów jestem nerwowy przed podróżą. |
| nic | psińco | Psińco mi z tego łostało. Nic mi z tego nie zostało. |
| nie Ślązak | gorol | Gorol niy rozumiy śląski godki. Nie Ślązak nie rozumie śląskiej gwary. |
| niebawem | chnet | Chnet bydzie ćma. Niedlugo zrobi się ciemno. |
| niebieski | modry | Kfiotki som rostomajte: jedne czerwone, inksze modre. Kwiatki są różne: jedne czerwone, inne niebieskie. |
| niechętnie | niyrod | Niyrod pija piwo, wola brauza. Niechętnie piję piwo, wolę napoje gazowane. |
| niechlujna kobieta | flompa | Łoblycz sie do porządku, bo bydziesz wyglądać jak jako flompa. Ubierz się porządnie, bo inaczej będziesz wyglądać jak kobieta niechlujna. |
| niedziela | niydziela | Bez niydziela cza lazić we szakecie. W niedzielę należy chodzić w marynarce. |
| niektóry | niekiery | Niekiero baba to poradzi zrobić stogo haja. Niektóre kobiety potrafią zrobić wielką awanturę. |
| nieodpowiedni | ańfachowy | Tyn binder to mosz richtig ańfachowy. Twój krawat jest bardzo nieodpowiedni. |
| nieraz | niyroz | Do omy jeżdżymy cugiym, niyros sznelcugiym. Do babci jeździmy pociągiem, nieraz pośpiesznym. |
| nieudacznik, biedak | borok | Juzaś tyn borok siedzi we robocie. Ten biedak znów jest w pracy. |
| niezdara | klipa | Taki srogi karlus a tako klipa. Taki duży młodzieniec, a taki niezdarny. |
| nikt | żodyn | Żodyn niy jes taki gryfny jak jo. Nikt nie jest taki piękny jak ja. |
| noga | szłapa | Dzwigni yno szłapa. Podnieś nogę. |
| nos | kichol | Mo tako ryma, że go kichol boli. Ma taki katar, że aż go nos rozbolał. |
O
| obcas | abzac | Abzac mi sie złomoł. Złamałam obcas. |
| obcas | kromflek | Idź prosto, bo sie połomiesz kromfleki. Idź prosto, bo połamiesz sobie obcasy. |
| obiad | łobiod | Ło ftory bydzie łobiod? O której godzinie będzie obiad? |
| obierki | łoszkrobiny | A łoszkrobiny żeś wyciep? Wyrzuciłeś obierki? |
| obok | kole | Kole gruby boła srogo hołda. Obok kopalni była duża hałda. |
| obrażać się, gniewać | gorszyć sie | Już sie na mje niy gorsz. Nie gniewaj się już na mnie. |
| obrus | serwet | Bioły serwet jest na świynto a modry na beztydziyń. Biały obrus jest od święta a niebieski na zwykłe dni. |
| oczy | ślypia | Mjoł takie zielone ślypia. Miał takie zielone oczy. |
| odcisk, bąbel | blaza | Łod kilofa mom blazy. Od kilofu zrobiły mi się odciski. |
| odpowiedni | akuratny | Tyn ancug bydzie akuratny. Ten garnitur będzie odpowiedni. |
| odwiedziny | bezuch | We szczoda mom bezuch. W środę będę miał odwiedziny. |
| ogień | łogiyń | Dociep tam trocha dzewa do łognia. Dorzuć trochę drewna do ognia. |
| ognisko | fojera | Na jesiyń zrobiymy na placu fojera. Jesienią rozpalimy na podwórku ognisko. |
| ogromny | epny | Zaro za Katowicami jes epno hołda. Niedaleko od Katowic znajduje się ogromna hałda. |
| ojciec | fater | Fater durś łazi we hucie. Ojciec ciągle chodzi w kapeluszu. |
| okulary | bryle | Do auta mom mieć bryle. W samochodzie powinienem założyć okulary. |
| ołówek | blajsztift | Szkrajbuj blajsztiftym, bydzie leko zgumować. Pisz ołówkiem, wtedy będzie łatwo to zetrzeć. |
| opowiadać | prawić | Dobrze prawi. Dobrze mówi. |
| opowiadać głupstwa | fulać | Lubia ś niymi łosprawiać, bo łoni niy fulajom. Lubię z nimi rozmawiać, bo nPo wiela ta łorynżada? Ile kosztuje oranżada?ie opowiadają głupot. |
| oranżada | łorynżada | |
| ostroga | szporń | Do konia mosz mieć szporń. Do konia powinieneś mieć ostrogę. |
| oszczędzać | szporować | Moja baba niy umiy nic uszporować. Moja żona nie potrafi niczego zaoszczędzić. |
| ośmieszać się, kompromitować | blamować sie | Niy blamuj sie chopie. Nie ośmieszaj się człowieku. |
Ó
| ósma część czegoś | achtlik | Coś to wypioł? Ani achtlik. Dlaczego tak mało wypiłeś, to nawet nie jedna ósma litra. |
P
| palacz | kurzok | Taki kurzok by sie móg kupić fojercok. Taki palacz mógłby sobie kupić zapalniczkę. |
| palić papierosy | kurzić | Jo niy wiedzioł, że ty kurzisz. Nie wiedziałem, że palisz papierosy. |
| palić w piecu | hajcować | Bez zima cza fest hajcować. Zimą trzeba mocno palić w piecu. |
| panna | frela | Z ni to już jest prawdziwo frela. Ona jest już prawdziwą panną. |
| panna z dzieckiem | zowitka | W naszym familoku som baby na wydaniu, wydane i zowitki. W naszym budynku rodzinnym mieszkają panny na wydaniu, mężatki i panny z dziećmi. |
| papier ścierny | pucpapior | Juzaś mi brakło pucpapioru. Znowu mi zabrakło papieru ściernego. |
| papierosy | cygaryty | Cygaryty sie czimie w kabzie. Papierosy trzyma się w kieszeni. |
| papierowy | papiorzany | Dejcie mi jedna tytka ale papiorzano. Poproszę o jedną torebkę ale papierową. |
| papucie | lacie | Niy chca dostać na geburstak juzaś laciów. Nie chcę znowu dostać na urodziny papuci. |
| parasol | paryzol | Na co ci paryzol, jak bydzie słońce? Po co ci parasol skoro będzie świeciło słońce? |
| pastwisko | pasionek | Koń to jes na pasionku abo kaj? Koń jest na pastwisku czy gdzieś indziej? |
| pączek | krepel | Wiela krepli byś to chciała? Ile chcesz pączków? |
| pchła | wancka | Byle żeś wancków niy chycioł. Byle byś nie złapał pcheł. |
| pedał w rowerze | pyndala | Pyndala mi się urwała przi kole. Urwał mi się pedał w rowerze. |
| pełno | połno | Mom połno szolka zeltra. Mam szklankę pełną wody mineralnej. |
| perfumy | parfin | A czym to pani woniocie, mocie nowy parfin? Czym pani pachnie, ma pani nowe perfumy? |
| pędzić | gzuć | Widzieli go gzuć na kole kole banhofu. Widziano go jak pędził na rowerze obok dworca. |
| pianino, fortepian | klawiyr | Łod ni synek poradzi grać na klawiyrze. Jej syn potrafi grać na pianinie. |
| piasek | piosek | Tukej niy ma ziymi, som piosek. Tutaj nie ma ziemi, jest wyłącznie piasek. |
| pić | duldać | Dudloł tyn zelter aże cały wydudloł. Pił tę wodę mineralną aż całą wypił. |
| pieczątka | sztympel | Na listku mo być sztympel. Na liście powinien być stempel. |
| pielgrzymka | ponć | Pódziesz latoś na ponć? Pójdziesz w tym roku na pielgrzymkę? |
| pierścionek | pieszczonek | Szac doł mi gryfny pieszczonek. Narzeczony podarował mi piękny pierścionek. |
| piękny, ugłaskany | ciaciany | Ale mocie tyn kamerlik wyciaciany. Ale pani ma piękny pokoik. |
| piętro | sztok | Ida klachać na drugi sztok. Idę sobie poplotkować na drugie piętro. |
| pijak | chachor | Coby z ciebie niy boł chachor. Obyś nie został pijakiem. |
| pijany | naprany | Naprany mo siedzieć w doma a niy lotać łod borsztajnu do borsztajnu. Pijany powinien siedzieć w domu a nie biegać od krawężnika do krawężnika. |
| pik (w kartach) | grin | Coś mi dzisio włażom same griny. Jakoś dziś dostaję tylko piki. |
| pilnik | fajla | Niy czaskej motkiym yno nojprzód sie do tego weź fajla. Nie uderzaj młotkiem, weź najpierw pilnik. |
| pilnować | wachować | Mosz wachować placu a niy sie smykać. Powinieneś pilnować podwórka a nie się włóczyć. |
| piła tarczowa | krajzyga | Kamrat mi sprzedoł mocno krajzyga. Kolega sprzedał mi mocną piłę tarczową. |
| piłka do gry | bal | Kaj zaś jes mój bal? Gdzie podziała się moja piłka? |
| piłka nożna | fusbal | Do fusbalu niy cza epnego stadionu, styknie trocha placu pod lasym. Do gry w piłkę nożną nie trzeba wielkiego stadionu, wystarczy nieco miejsca pod lasem. |
| piorunochron | blizablajfer | Na chałpie cza mieć blizablajfer. Na domu powinien być piorunochron. |
| pisać | szkryflać | Naszkryfloł mi listek, ale wiela co niy naszkryfloł. Napisał do mnie list, ale krótki. |
| pisanka | kroszonka | Gryfne mocie te kroszonki. Ładne ma pani pisanki. |
| pistolet | pistola | Wojok może mieć tak samo pistola. Żołnierz może mieć również pistolet. |
| plama | flek | Łobloła sie bonkawom i teroski mo flek na szczewiku. Oblała się kawą i teraz ma plamę na bucie. |
| plotkować | klachać | Ida sie poklachać. Idę sobie poplotkować. |
| plotkować, dużo mówić | paplać | Niy paplej tela. Nie mów tak dużo. plotkować, głośno mówić rajcować Baby to by yno rajcowały. Kobiety najchętniej by plotkowały. |
| płaski | plaslaty | Co te kreple mocie takie plaskate? Dlaczego pani pączki są takie płaskie? |
| płaskostopie | platfus | Niy boł przi wojsku, bo mioł platfus. Nie służył w wojsku z powodu płaskostopia. |
| płaszcz | mantel | Kupia sie nowy mantel na zima. Kupię sobie nowy płaszcz na zimę. |
| płatki owsiane | chaberfloki | Chaberfloki to som dobre do bajtli. Płatki owsiane dobre są dla dzieci. |
| płot | pot | Kotowi jes jedno, poradzi przelyź bez pot. Kotu jest wszystko jedno, potrafi przejść przez płot. |
| pocalunek | dziubek | Dej mi dziubka i niy godej tela. Pocałuj mnie i nie mów tyle. |
| pociąg pośpieszny | sznelcug | Sznelcug sam niy stowo. Pociąg pośpieszny tutaj się nie zatrzymuje. |
| pociąg, pęd | cug | Ło ftory mosz cug? O której godzinie odchodzi twój pociąg? |
| poczekaj | doczkej | Doczkej na oma, łona ci fszysko powiy. Poczekaj na babcię, ona ci wszystko powie. |
| poddasze | gibel | Fciep te stare graty na gibel. Wrzuć stare sprzęty na poddasze. |
| podeszwa | zola | Coś mosz na zoli. Coś masz na podeszwie. |
| podgrzewacz elektryczny | kocher | Jak niy ma pieca, dobry i kocher. Kiedy nie ma pieca dobry i podgrzewacz elektryczny. |
| podkład kolejowy z drewna | szwela | Weznymy krajzyga i potnymy te szwele. Weźmiemy piłę tarczową i potniemy te podkłady. |
| podlewaczka | giskana | Ta giskana jes połno abo próżno? Ta podlewaczka jest napełniona czy pusta? |
| podlizywać się | podchlybiać sie | Już mi sie tak niy podchlybiej. Już mi się tak nie podlizuj. |
| podlizywać się | przichlybiać sie | Po jakiymu sie do niego przichlybiosz? Dlaczego mu się podlizujes |
| podłoga | dylina | Pomyj dyliny w chałpie, bo som już czorne. Umyj w domu podłogi, bo są już zabrudzone. |
| podnieść | dźwgnonć | Ciynszko sie dźwignąć z leżanki. Trudno się podnieść z tapczana. |
| podróż | rajza | Dugo bydzie ta wasza rajza? Czy pana podróż będzie długa? |
| podróż | wander | Pódź pojadymy na jaki wander. Choć wybierzemy się w jakąś podróż. |
| podrzeć | potargać | A po jakiymu mosz potargany heft? Dlaczego masz podarty zeszyt? |
| podrzutek, nigrzeczne dziecko | podciep | Tyn łod ni bajtel to jes łokropny podciep. Jej dziecko jest bardzo niegrzeczne. |
| podwieczorek | swaczyna | Dziś swaczyna momy ćwierć na szosto. Dziś podwieczorek mamy piętnaście minut po piątej. |
| pokój | izba | W doma my mieli dwie izby, kuchnia i antryj. W domu mieliśmy dwa pokoje, kuchnię i przedpokój. |
| pokręcony, pomylony | pofyrtany | Nasz opa cołki żywot boł taki pofyrtany. Nasz dziadek był taki pokręcony przez całe życie. |
| pokroić | pokroć | Cza pokroć chlyb, bo familijo godno. Trzeba pokroić chleb, bo rodzina jest głodna. |
| pokrywa , wieczko | dekiel | Symni sie dekiel z ty biksy to zobejrzisz co jes we poszczotku. Zdejmij pokrywę z puszki, wtedy zobaczysz co jest w środku. |
| polerować, czyścić | glancować | Prziszoł twój szac w glancowanych szczewikach. Przyszedł twój narzeczony w wypolerowanych butach. |
| policzki | paple | Chamster to mo dopiyro srogie paple. Chomik to ma naprawdę duże policzki. |
| położyć się | legnonć sie | Legni sie, boś sie richtig narobioł. Połóż się, bo naprawdę się napracowałeś. |
| południe | połednie | Dopiyro co było sześ a już połednie. Dopiero była godzina szósta a tu już południe. |
| pomarańcza | apluzina | Zjydz co, choby apluzina. Zjedz coś, przynajmniej pomarańczę. |
| pomiatać, brudzić | ciorać | Niy ciorej tak tym heftym, bo ci się pomarasi. Nie pomiataj tak zeszytem, bo ci się wybrudzi. |
| pomidor | tomata | Posłałach moigo chopa po dwa fonty tomatów. Wysłałam mojego męża po kilogram pomidorów. |
| pompować | plompać | Naplompej sie luftu przi kole. Napompuj sobie powietrza w rowerze. |
| popielniczka | aszynbecher | Wyciep no ze aszymbechra, bo tam jest połno. Wyrzuć zawartość popielniczki, bo jest pełna. |
| poprzeczka (w piłce nożnej) | lata | To był prawie nec, ale bal piznoł w lata. Prawie była bramka, ale piłka uderzyła w poprzeczkę. |
| poręcz | gelynder | Czim sie gelyndra to niy ślecisz ze słodów. Trzymaj się poręczy, wtedy nie zlecisz ze schodów. |
| portfel | briftasza | Nowo mocie ta briftasza? Pana portfel jest nowy? |
| portmonetka | portmanyj | Portmanyj połny, moga sie nakupić szatów. Portmonetka pełna, mogę sobie nakupić sukienek. |
| postrzeleniec | fimel | Loto po mieście jak jaki fimel. Biega po mieście jak postrzeleniec. |
| poszczęścić się | podarzić sie | To wom sie pani podarziło. To się pani poszczęściło. |
| poślizgnąć się | ujechać | Ujechoł żech na skórce ze apfelziny. Poślizgnąłem się na skórce z pomarańczy. |
| potrącić | sztuchnonć | Po jakiymu mje sztuchosz? Dlaczego mnie potrącasz? |
| powiedzieć | pedzieć | Zapomłach ci to pedzieć. Zapomniałam ci o tym powiedzieć. |
| powiesić | łobiesić | Cza iś łobiesić fana we łoknie. Należy iść wywiesić flagę w oknie. |
| powietrze | luft | Jak ci sam źle to idź na luft. Jeżeli ci tutaj źle, wyjdź na powietrze. |
| powoli | poleku | Niy bydymy lecieć, pódymy sie po leku. Nie będziemy biec, pójdziemy sobie powoli. |
| poziomnica | waserwoga | Jak niy bydziesz mioł waserwogi to ci wyndzie krziwo. Jeśli nie użyjesz poziomnicy, wyjdzie krzywo. |
| pół | halba | Styknie jedna halba. Wystarczy pół litra (wódki). |
| pół kilo | font | Dejcie mi font krupnioków. Poproszę o pół kilo kaszanki. |
| półbuty | halbki | Wczora sam prziszoł we nowych halbkach. Wczoraj pojawił się tutaj w nowych półbutach. |
| później | niyskorzi | Wszystko zrobia, ale niyskorzi. Zrobię wszystko, ale później. |
| późno | niyskoro | Pacz jak sie niyskoro łoroz zrobiyło. Poparz jak się nagle zrobiło późno. |
| pracowity | robotny | Fto sam niy jest robotny? Kto tutaj nie jest pracowity? |
| pralnia | waszkuchnia | Konsek izby dzisio styknie za cało waszkuchnia. Dziś zamiast pralni wystarczy kawałek pokoju. |
| prasować | biglować | Mom wiela biglowania dzisioj. Mam dziś dużo prasowania. |
| prawdziwy, właściwy | istny | Fszyscy godali, że to jes istny miglanc. Wszyscy mówili, że to prawdziwy kombinator. |
| prąd elektryczny | sztrom | Bydzie ćma, bo sztromu niy ma. Będzie ciemno, bo nie ma prądu. |
| prezent | gyszynk | Geburstak jes dobry, bo sie dostowo gryfne geszynki. Urodziny są dobre, bo wtedy dostaje się ładne prezenty. |
| probostwo | fara | Na fara to cza iś prosto. Żeby dojść do probostwa trzeba iść prosto. |
| proboszcz | farorz | Farorz dugo dziś siedzioł we suchatelnicy. Ksiądz proboszcz długo dziś siedział w konfesjonale. |
| proca | szljoder | Mosz niy szczilać ze szlojdra! Masz nie strzelać z procy! |
| proszek do pieczenia | bakpulwer | Idź do sklepu, bo niy mom bakpulweru. Idź do sklepu, bo nie mam proszku do pieczenia. |
| przebita opona | pana | Jechoł do miasta i chycioł pana. Jechał do miasta i w rowerze przebiła mu się opona. |
| przecież | dyć | Dyć to normalne cygaństwo. Przecież to zwykłe kłamstwo. |
| przecież | przeca | Przeca wiym, że żeś wydano. Przecież wiem, że wyszłaś za maż. |
| przecinak | majzel | Na coś to łostawioł majzel na fiśli? Dlaczego zostawiłeś przecinak na strychu? |
| przed siebie | przedsia | Szoł tak cołki dziyń przedsia. Szedł tak cały dzień przed siebie. |
| przedpokój | antryj | Łostow szczewiki we antryju. Pozostaw obuwie w przedpokoju. |
| przekleństwo (delikatne) | pierona | Pierona, juzaś pana! Niech to szlag trafi, znowu złapałem gumę w rowerze! |
| przekręcać | inacyć | Co mu powiym to poradzi inacyć. Wszystko co mu powiem potrafi przekręcić. |
| przerwa chorobowa w pracy | rewjyr | Jak żeś jes chory to idź na rewjyr. Skoro jesteś chory weź sobie wolne od pracy. |
| przestać | ustoć | Ustoń z tym larmym. Przestań już krzyczeć. |
| prześcieradło | płachta | We sobota byda bigluwać płachty. W sobotę wyprasuję prześcieradła. |
| przewrócić się, upaść | liznąć | Jechoł na kole i liznął. Jechał rowerem i przewrócił się. |
| przyglądać się | dziwać sie | Podziwej sie jako srogo chałpa. Popatrz jaki duży dom. |
| przygotowywać | rychtować | Narychtuj yno jaki łobiod. Przygotuj jakiś obiad. |
| przyjrzeć się | podziwać sie | Podziwej sie jako mo zopaska. Popatrz jaki ma fartuch. |
| przynudzać | smyndzić | Opa cołki czos smyndzi. Dziadek cały czas przynudza. |
| przypadek | cufal | Trefiyli my sie bez cufal. Spotkaliśmy się przez przypadek. |
| przypadek | tref | Pacz co za tref! Popatrz co za przypadek! |
| przypomnieć sobie | spomnieć sie | Spomni sie jak żeś był za bajtla. Przypomnij sobie jak byłeś dzieckiem. |
| pszczoła | bina | Biny lecom do kwiotków. Pszczoły lecą do kwiatków. |
| ptak, hobby | ptok | Szkat to jest ważny ptok na Ślonsku. Gra w skata to ważne hobby na Śląsku |
| pudełko | kastlik | Cza mu spaczeć jaki kastlik na graczki. Trzeba mu zorganizować jakieś pudełko na zabawki. |
| pusty | prozny | Sam mosz dwie krauze połne i jedna prozno. Tutaj masz dwa słoiki pełne i jeden pusty. |
| puszka | biksa | Skryj te szkloki do biksy. Schowaj landrynki do puszki. |
