Oberiba

Zbigniew Markowski Oberiba może zmylić, bo gdy zobaczymy ją w jadłospisie albo na stole, ktoś nieobyty ze śląską godką może spodziewać się […]

Nudle

Zbigniew Markowski Nudle swój początek biorą z germańskiej grupy językowej i z całą pewnością mają już za sobą bardzo długi żywot. Świadczy […]

Modry

Zbigniew Markowski Wszystkiemu winne są antocyjany – związki chemiczne obecne w soku komórkowym roślin. To one nadają kwiatom, owocom i liściom barwę […]

Mobilniok

Zbigniew Markowski Dawno, dawno temu, gdy telefon komórkowy nie miał jeszcze swojej nazwy, jedna z redakcji ogólnopolskich gazet ogłosiła stosowny konkurs. Czytelnicy […]

Miano

Zbigniew Markowski Ministrem odpowiedzialnym za hutnictwo i przemysł ciężki niemal całą dekadę lat pięćdziesiątych był Kiejstut Żemaitis. Kiedy Jerzemu Ziętkowi na jakiejś […]

Maszket

Zbigniew Markowski Do śląskiej gwary maszket dotarł z języka niemieckiego, w którym słodkie łakocie zwykło się określać słówkiem „naschkätzchen”. Tak się jednak […]

Maras

Zbigniew Markowski Z marasem świetnie zaznajomieni są śląscy budowlańcy. W środowiskowej gwarze słowo to oznacza tyleż samo, co zaprawa murarska czyli cement, […]

Larmo

Zbigniew Markowski Larmo jest kolejnym słówkiem na ogół kojarzonym z germańskim rodowodem. Można je bowiem w prosty sposób skojarzyć z niemieckim „lärm” […]

Kołocz

Zbigniew Markowski Zanim uroczyście zostanie ogłoszone, iż śląski kołocz to po prostu ciasto, uczynić trzeba kilka zastrzeżeń. Po pierwsze – wielu Ślązaków […]

Koło

Zbigniew Markowski W kwestii nazwania roweru świat poszedł dwoma głównymi drogami, obie podkreślają ilość kół omawianego pojazdu. Nurt główny koncentruje się na […]

Klachy

Zbigniew Markowski Klachy to nie tyle jeszcze jedno słówko w słowniku, co instytucja. Instytucja lub nawet filar śląskiej kultury, bo czymże byłoby […]

Kichol

Zbigniew Markowski Kichol to po śląsku „nos”, choć słówko to uznać musimy nie tylko za wychodzące już z użycia, ale również funkcjonujące […]

Karasol

Zbigniew Markowski Słówko „karasol” – podobnie jak jego fizyczny odpowiednik – może przyprawić o zawrót głowy. Pozornie sprawa jest prosta: mowa o […]

Kara

Zbigniew Markowski Słówko „kara” należy poznać choćby po to, by zrozumieć opowiedziany gwarą dowcip o robotniku budowlanym, któremu bezpośrednio po przyjęciu do […]

Jakla

Zbigniew Markowski Na bardzo długiej liście przeróżnych zopasek, kabotków, merynek, przepasek, kiecek, plyjtów, szpigli i purpurek – czyli elementów kobiecego stroju ludowego […]

Istny

Zbigniew Markowski To wyraz magiczny, bo czasem używa się go dokładnie w takim samym znaczeniu, w jakim funkcjonuje znany z książek o […]

Hercklekoty

Zbigniew Markowski Hercklekoty brzmią z niemiecka, nie tylko ze względu na owo germańskie serce rozpoczynające wyraz, ale także dlatego, że to rzeczownik […]

Hasie

Zbigniew Markowski Najprościej byłoby stwierdzić, że śląskie hasie (popiół) jest germanizmem i pochodzi od niemieckiego słówka „asche”. To prawda, ale – podobnie […]